Neobjavljena epigrafska urna iz Ribića

Sažetak

Godine 1982. u blizini prostora na kome je svojevremeno iskopavana japodska nekropola u Ribiću, približno na sredini sjeverne strane niskog uzvišenja od sedre, kamena i zemlje (vis. cea 2,5-3 m, duž. cca 16 m, u podnožju šir. cca 5 m), uz desnu obalu rijeke Une, slučajno je zapažen ugao pravilno otesanog kamena. Radnici tadašnjeg Regionalnog muzeja Pounja u Bihaću (sada Muzej Unskosanskog kantona) oslobodili su objekat od okolne zemlje. Zapaženo je, da na prednjoj strani postoje tragovi slova, te je konstatirano da se radi o novoj epigafskoj umi, koja je zatim prevezena u lapidarij Muzeja kod Kapetanove kule u Bihaću. Uma je ležala na dubini od cca 1,5 m u odnosu na vrh uzvišenja. Dobar dio ume je ranije odlomljen, udubljenje za pepeo bilo je ispunjeno zbijenom sedrom izmiješanom sa nešto zemlje, bez grobnih priloga, a sve površine bile su obrasle tankim slojem sedre (mjestimično debljine do 2 cm) što je ukazivalo na to, da se
objekat neko vrijeme morao nalaziti pod vodom, uslijed čega je došlo do taloženja sedre. Kako sloj sedre nije bio veće debljine, čini se da vrijeme u kome se objekt nalazio pod vodom nije bilo veoma dugo, te se može  pretpostaviti da uma potječe s nekog obližnjeg prostora. Na osnovu toga je zaključeno, da je uma ovdje u sekundarnom položaju, bilo da ju je dovaljala rijeka Una prilikom jednog od visokih vodostaja u nekom davnom vremenu, bilo da je ovamo prenesena ljudskom nikom. S obzirom na neposrednu blizinu prostora na kome je istraživana japodska nekropola u Ribiću, može se pretpostaviti da ovu umu treba pripisati tom sepulkralnom kompleksu. Prilikom jednog od višekratnih rekognosciranja pojedinih dijelova Bihaćkog polja, utvrđeno je da nekropola u Ribiću nije istražena u potpunosti, jer se na jednom mjestu gdje Una, pri visokom vodostaju, jače niši obalu zapažaju masivne ploče od kamena (vjerovatno "bihacit"), a neposredno ispod njili nalaze se sitniji ulomci ljudskih kostiju, što ukazuje na neiskopani dio nekropole. Ploče leže na dubini od cca 1 m u odnosu na sadašnju površinu zemljišta i cca 2,5 - 3 m iznad površine Une pri prosječnom  vodostaju.