Kraj bronzanog i početak željeznog doba na prostoru sjeverozapadne Bosne

Sažetak

Prelaz iz završne faze bronzanog doba u rano željezno doba na području sjeverozapadne Bosne je jedan dug proces u kome je nemoguće postaviti granicu koja bi dijelila kraj bronzanog od početka željeznog doba. To je period koji zahvata i problem transformacije Hügelgräber kulture u Urnenfelder kulturu na prostorima zapadno od srednjeg Podunavlja. Na jugoslovenskom prostoru taj proces se odvijao istočno od Alpa, na prostoru između Save, Drave i Dunava, a tragove pratimo i na području Vojvodine i sjeverne Bosne. Vremenski zahvata periode Br C i D do Ha A1. Bogata arheološka dokumentacija sa istraživanja na lokalitetima Mađarske, Češke, Slovačke i Austrije opovrgla je ranije teorije o ekspanziji lužičke kulture na prostor Panonije i njen udio u stvaranju kompleksa Urnenfelder kulture. Pokazalo se da je Urnenfelder- kultura nastala postepenom transformacijom lokalnog substrata, a njenu najstariju razvojnu fazu na našem južnoslavenskom prostoru čine grupe tipa Virovitica i grupe mlađeg horizonta Surčin-Belegiš.